Opvang van asielzoekers; Spoednoodopvang en Spreidingswet
Opvangen en helpen van asielzoekers.
Spoednoodopvang
De commissaris van de Koning van de provincie Utrecht heeft burgemeesters van gemeenten in mei 2026 gebeld, die niet voldoen aan de Spreidingswet. Deze wet verplicht gemeenten een bepaald aantal asielzoekers op te vangen. Onze gemeente heeft volgens de Spreidingswet de opgave om 90 mensen, waarvan 6 alleenreizende minderjarige vluchtelingen (amv’ers), op te vangen. Op dit moment voldoen we hier niet aan en zijn er ook geen plannen.
Een concrete opdracht voor spoednoodopvang in onze gemeente is er niet gegeven. Wel heeft de commissaris aangegeven dat gemeenten die niet voldoen aan de Spreidingswet een opdracht van de minister van Asiel en Migratie kunnen krijgen. De minister kan gemeenten aanwijzen opvang te regelen. Dit betekent dat er nog veel onduidelijk is.
Vragen en zorgen
We vinden het belangrijk om open te zijn over dit proces. Zodra we meer weten, informeren we u dan ook zo snel mogelijk. We begrijpen het als er over dit onderwerp vragen, tips of zorgen zijn. U kunt deze met ons delen via montfoort@montfoort.nl.
Een overzicht met meest gestelde vragen en antwoorden vindt u in de kolom hiernaast.
Spreidingswet
In februari 2024 werd de Spreidingswet van kracht, die regelt dat asielzoekers gelijkmatig over Nederland worden verspreid. Het huidige kabinet heeft aangekondigd de Spreidingswet te willen intrekken. Dit intrekken kan niet zomaar. De wet is dan ook van kracht tot er een ander besluit is, waarmee de Raad van State, de Tweede en Eerste Kamer instemmen. Gemeente Montfoort voert tot die tijd de wet uit.
Asielzoekers zijn vluchtelingen die (nog) geen verblijfsvergunning hebben om in Nederland te mogen blijven wonen en werken. Gemeente Montfoort heeft de opgave voor 2025 om 90 asielzoekers op te vangen. Hieronder vallen ook zes alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV’ers); dit zijn jongeren die zonder ouders naar Nederland zijn gevlucht.
We ontvangen regelmatig vragen over de Spreidingswet. De meest gestelde vragen en antwoorden over asielopvang via de Spreidingswet hebben wij onder elkaar gezet en deze vindt u in de kolom hiernaast. Wanneer een particulier een plan heeft en dit indient bij de gemeente voor een omgevingsvergunning, neemt de gemeente dit in behandeling volgens procedure in de Omgevingswet.
Hoe pakken we dit aan?
Onze gemeente overlegt regelmatig met andere gemeenten in de provincie Utrecht over de opvang van asielzoekers. Het college ziet het als haar maatschappelijke en wettelijke taak de wet uit te voeren. De raad heeft op 7 oktober 2024 een geamendeerd besluit genomen over het uitvoeren van de Spreidingswet. Het college kreeg hiermee de opdracht om met naastgelegen kleine plattelandsgemeenten te onderzoeken of gezamenlijke opvang van asielzoekers mogelijk zou zijn. Dat is in april 2025 gebeurd. Het onderzoek heeft niet geleid tot samenwerking. De uitkomst is gedeeld met de raaad.In juni, juli, september en oktober 2025 is de burgemeester in gesprek gegaan om de gemeentelijke opgaven aan (groepen) inwoners uit te leggen en met elkaar te bespreken op welke manier(en) de samenleving de opvang kan (ver)dragen.
Asielopvang in de provincie Utrecht
De provincie maakt een plan met asielopvangplekken in de Utrechtse gemeenten en biedt dit aan bij de staatssecretaris. Die kijkt of het aantal asielopvangplekken bij gemeenten samen in onze provincie voldoende is volgens het aangegeven aantal. Eventueel kan de minister gemeenten aanwijzen alsnog opvang te regelen als zij geen inspanning of opgave hebben gedaan.
Toezicht ministerie
Het ministerie van Justitie en Veiligheid ziet toe op de uitvoering van de Spreidingswet. Gemeente Montfoort heeft geen asielopvangplekken gerealiseerd (juli 2026). Daarmee stelt het ministerie de gemeente onder actief toezicht. Dit houdt in dat de gemeente wordt uitgenodigd voor een bestuurlijk gesprek op het ministerie. Het doel ervan is om afspraken te maken over acties die nodig zijn om aan de wettelijke taak te kunnen voldoen.